Kahve ve Çay Düellosu! Kahvaltıda Hangisini Tüketelim?

Her zaman kahve ve çay arasında bir sabah düellosu olmuştur; bir grup enerjik bir uyandırma etkisi için kahveyi tercih ederken, diğerleri daha hafif bir içecek olarak çayı tercih etmektedir. Bilim insanları kahve ve çayın yararlarını ve zararlarını analiz ederek bu iki sabah içeceğinin faydalarını araştırmıştır.

Kahve için ama çok değil!

Kahvenin kötü bir yanı vardır çünkü sizi sinirlendirebilir, endişenizi artırabilir veya gergin hale getirebilir, ancak bunlar yalnızca çok fazla (günde beş ila altı fincan) içerseniz meydana gelir ve ölçülü miktarda tüketildiğinde ise sağlık üzerinde olumlu etkiler gösterir örneğin vazokonstriktif etkisi migreni önlemeye yardımcı olur.

Ek olarak, Avrupa Kardiyoloji Dergisi’nde 2022 yılında yayınlanan bir araştırma, günde 2 ila 3 fincan kahve içmenin kardiyovasküler hastalık riskini önemli ölçüde azalttığını göstermiştir.

Kafeinsiz kahve, günde dört fincan tüketildiği takdirde tip 2 diyabet riskini de yarı yarıya azaltabiliyor. Çinli araştırmacılar bunu, pankreastaki bir hormon olan amilin’in toksik bir forma dönüşmesini önleyen kafein asit ve klorojenik asitin etkisine bağlıyor.

Kahve hafızayı geliştiriyor

Çeşitli epidemiyolojik ve deneysel çalışmalar Alzheimer ve Parkinson hastalıklarına faydalarını göstermektedir. 2021’de Lille’de yapılan bir araştırma, kafeinin bu nörolojik hastalıkların erken veya orta dereceli formlarından muzdarip hastaların bilişsel işlevleri üzerindeki etkisi de değirlendirilmiştir.

Ancak kahve bir ilaç değildir. Konsantrasyonu artırsa da erken uyku döngüsünü bozduğu için hamile kadınlara ve genç yetişkinlere önerilmez.

Çay, özellikle yeşil çay için!

Çayın büyük tüketicisi olan Asyalılar sayesinde büyük bir servete sahip olan çay, Fransa’da küçük bir devrim yaratmayı başararak Fransa’da yeşil çay tüketimini her geçen gün artırdı.

Çay içmek sağlıklı bir alışkanlıktır çünkü içindeki polifenoller kan şekeri seviyesini düşürür. Güney Kore’de 2013 yılında yapılan bir araştırmaya göre, yemek sırasında bir veya iki fincan çay içmek kilo vermenize yardımcı olabilir.

Çayın strese etkisi

2007’nin başlarında Japon araştırmacılar çayın stres azaltıcı etkisinin teanin’den kaynaklandığını gösterdi. Ayrıca çayın enerjiyi ve uyanıklığı kahve kadar hızlı artırmaması da bu kombinasyondan kaynaklanmaktadır, çünkü çaydaki teanin beyin üzerinde rahatlatıcı bir etkiye sahiptir ve teinin (çaydaki kafein) uyarıcı etkisini dengeler.

Florür

Çay florür bakımından zengindir ve diş çürümesine karşı savaşmaya yardımcı olur. Ancak renk etkisine dikkat etmelisiniz çünkü çok fazla florür dişlerde sarı veya kahverengi lekelere neden olur. Çay yaprakları bitki üzerinde ne kadar uzun süre kalırsa, orada o kadar fazla florür birikir.

Artriti önleyin

Çayın bir diğer beklenmedik faydası ise artriti önlemesidir. Amerika’da yapılan bir araştırma, günde üç ya da dört fincan çay içmenin, eklemlere zarar veren protein ve enzimlerde azalmaya yol açtığını gösterdi. Güney Kore’de 2014 yılında yapılan bir araştırmaya göre, çayda bulunan kateşinlerin enjeksiyonu, artritli kişilerin sayısını önemli ölçüde azaltmıştır.

Çay nasıl tüketilmeli?

Çayın faydalarından tam anlamıyla faydalanabilmek için, hazırlama yöntemi çok önemlidir. Kafeinin %80’inin ve antioksidanların %85’inin dağılması için 3 ila 5 dakika demlenmesine izin vermelisiniz. Poşet çayı tüketilirken bileşenlerinin daha kolay salınması için çalkalanmalıdır. Ancak fazla çay tüketimine dikkat etmelisiniz çünkü çayı fazla miktarda tüketmek vücudun bitkisel kaynaklı demir emilimini yavaşlatır. Bu nedenle anemik kişilerin ve özellikle hamilelerin yemek sırasında tüketmesi önerilmez.